Author Archives: nomuli

W Baratero

Category : Sözlük

wato=vat
wawako=ivgi
weçeko=kaygı
wedero=kasnak
wejefo=kanca
wekeco=kamp
welbo=kanarya
welso=kanıt
weneti=kanmak / tewnetati=kandırılmak / tewneti=kandırmak
werço=rivayet
wetro=kanun
woho=sis / wohero=bulut
wolamo=maval
woltago=voltaj
womizo=ritüel
worgo=kamçı
woseno=am, vajina / wosensaro=himen / wosensaŋo=regl
wreko=virane
wulaço=köy / wulaçego, iwlaço=belde / wulaçvapenulo=jandarma


Tüm ekler ve ölçüler

Category : Dil bilgisi

EkAlternatif ekler ve edatlarAlternatif ekler ve edatlarÖlçü haliMahiyeti veya Türkçe karşılığı
-o   İsim yapıcı
-o-em Nemmel (nemmeh, nneh)İsim fiil
-a“vol”“di” İyelik yapıcı
-ek“el”  Yönelme hali
-n“ni”  Belirtme hali
-ez“en  Bulunma hali
-eç“de”  Ayrılma hali
Be-   Yanında hali
-ySon sessiz harf tekrarıÇoğul
-ulMa-  Kişi ismi fail
-ade-  Kişi olmayan ismi fail
-ac-seh  Kötüleştirici ek
-er   Yapı taşı yapıcı
-io   Ülke yapıcı
-ed-vet  Yavru yapıcı
-ud   Nizam yapıcı
-udan   Nizam takipçisi yapıcı
Ki-   Lider yapıcı
-os-et  dişileştirici
-üm-oç-al Şey yapıcı (-ay, -ecek)
Po-Har-  Ahlak dışı yapıcı
-havoMu-  Sahiplik yapıcı
-eḥ-gah Nomil (nomih)Mekan yapıcı
-temo  Namal (namah)Zaman yapıcı
-il-jias nomalAlet yapıcı
-an  Nemelli (nemehhi)Grup üyesi yapıcı
-ar-jus Nemail (nemaih)Grup yapıcı
-blo   çoklulaştırıcı
-one   Grup olarak (-erli, -şerli)
-uh-dan Numul (numuh, nuh)Kap yapıcı
-or-kar  Meslekle uğraşan
-oreso-kareso Nimalet (nimet)Sanat ve meslek yapıcı (-cilik)
   Munemmil (munemmih, munnih)Bir şey ile ilgilenen yapıcı
-ien  NümülÜrün yapıcı
Ve--gugen  Evlilikten doğan akrabalık (kayın-)
Ü-Üv-  Üvey akrabalık yapıcı
-ru  Nermul (nermuh)Soyutu somutlaştırma
-men  nesmilSomutu soyutlaştırma
-ato  İnnimal (innimah)-ıntı, -inti
-es-hal Nimal (nimah)Olma durumu (-lık)
Na-   Yanlış yapıcı
-im   Dil yapıcı (-ca)
-ob   Engel yapıcı
Bi-   Çift yapıcı
Non-   İstenmeyen yapıcı
-zi-form-irv Kılık, şekil anlamı verici
-mek   Bağ yapıcı ek
-kraço-iraho  İktidar, egemenlik yapıcı
-kiur   Özet yapıcı
-per   -in çevresi
-pro   İleri düzey yapıcı
   Nummal (nummah)Uzman yapıcı
-a   Sıfat yapıcı
-it-iseha (gelecek zaman hali)-me Tamlama (-dığı)
-ken-ebl  Mümküniyet yapıcı (-abil)
-ir   İmkansızlık (-ılamaz)
-estu-  Zirve kıyas (“en” …)
-egi-  Yükseltici kıyas (“daha” …) Pekiştirici (sıcak sıcak, sapsarı)
-en  Numeil (numei)Düşürücü kıyas (-cık, -cağız)
-enest  Numuil (numui)Dibe indiren kıyas (en az …)
-esv  Nemeil (nemei)Aşırı yapıcı (aşırı …)
-ant   Yapmaya değer (-esi)
-ak-ev  -sal
-oid-şian Nemlot (nemot)Benzer yapıcı (-sı,-msi,-imtrak)
-fila-amireha-amula Seven kişi (-cıl, -sever)
-e   Zarf (-ce,-ip,-arak)
-teme   -ince
mi-   Zarflı fil (-erek olmak)
-eseḟür  … aracılığıyla
-öt   Aniden ortaya çıkıp gerçekleşme (…er …mez)
-i   Fiil yapıcı (-mek)
a-An-io Olumsuz yapıcı
a-An-Amu- Olmamazlık (-siz)
-umTe-  Etken çatı (-la, -dür)
Te-…-um  Nemul (nemuh, nevt)Fiili başkasına yaptırmak (-ettirmek)
-izİe- İntimal (intimah, intih)Haline gelmeli edilgen (-leşmek)
-atSe- Numil (numih, nuh)Normal edilgen (-il, -in)
   Tenmel (tenmeh)-lendirme, -leştirme
-umiz-umat Nemsal (nemsah, nesah)-tırıl
-un  Numal (numah)Dönüşlülük
-uv   Tezlik (-iver)
-ef   Süreklilik (-durmak,-kalmak,-gelmek,-koymak)
En-   Kapsayıcı
De-   dışlayıcı
-eş  Munamel(munameh,munah)işteşlik
   niməl (niməh)-den kaçınmak
   İstinmal(istinmah,istinah)Kullanmak, faydalanmak
Kon-   Tek seferde yapmak
Re-   Yineleme eki
-esk   -den korunmak
-oidagi-oidumi Tenamul(tenam,tena)-mış gibi yapma
-o-ho  Ben, benim
-a-ha  Sen, senin
-e-he  O, onun
-os-na  Biz, bizim
-as-ke  Siz, sizin
-es-le  Onlar, onların
Zal-Hanto dönüşlülük
-ia-iha  2. tekil şahıs emir eki
-ie-ihe  3. tekil şahıs emir eki
-ina-ios  1. çoğul şahıs emir eki
-ias-ike  2. çoğul şahıs emir eki
-ies-ile  3. çoğul şahıs emir eki
-uo-uhovanoEsenmel (esenmeh) 
-ua-uha  
-ue-uhe  
-uos-una  
-uas-uke  
-ues-ule  
   Numlet (numeh, neh)Alma kipi
   İnmal (inmah, inah)Verme kipi
   İnammel (inammeh, inneh)Bilme kipi
   Nemlet (nemet, net)Deneme kipi
-em   Meyil, yinelenen eylem (-kan)
-em   İş yapma eki (-ma)
-eme   -dıkça
-ite   Geçmiş zaman
-imte   -mıştı
-irte   -ardı
-iste   -ecekti
-ime   Rivayet geçmiş zaman
-orme   -yormuş
-irme   -armış
-isme   -acakmış
-ore   Şimdiki zaman
-irre   -ar olur
-isre   -ecek olur
-ire   Geniş zaman
-imre   -mış olur
-orre   -yor olur
-ise   Gelecek zaman
-ice   Geçecek zaman (-dı olacak)
-imse   -mış olacak
-orse   -yor olacak
-irse   -ar olacak

İnsan organları

Category : Dil bilgisi

Baş organları / Tetkarro

Sago=saç
vido=göz
keho=kaş
akiho=göz bebeği
eriso=iris
çigliho=kirpik
hariniho=kornea
ösotaro=göz kapağı
audilo=kulak
breço=ağız
dento=diş
imilo=dil
kiçimilo=küçük dil
palado=damak
puzo=boğaz
nako=boyun
hanaşo=ense
monato=beyin
skulo=kafatası
çino=çene
teo=yenak
barto=sakal
tesiho=bıyık

Kollar / brakko

Brako=kol
albo=dirsek
digito=parmak
vresto=bilek
iedo=avuç
mano=el
dalelo=omuz
dalelialdo=koltuk altı

Bacaklar / Lurro

Luro=bacak
geno=diz
gensotaro=diz kapağı
pedo=ayak
talono=topuk
kavlo=baldır
hipo=kalça
kroço=kasık
oferno=apış arası

Gövde organları / Rökekkarro

Rökeko=gövde
velto=sırt
Haluvlibero=akciğer
nerlibero=karaciğer
nepro=pankreas
maido=mide
barseho=bağırsak
tinbarseho=ince bağırsak
atna barseho=kalın bağırsak
manjatubo=yemek borusu
ribo=kaburga
Qardo=kalp
Veino=damar
remireo=atardamar
pikadveino=toplardamar
kaplariho=kılcal damar
Çesto=göğüs
Lokato/Laktilo=meme
tazalo=bel
Pelo=göbek
Pelloho=göbek deliği
Dermo=deri
Reniono=böbrek
klepioto=safra kesesi
Boşağo=idrar torbası
ano=makat
kölo=göt

üreme organları / vahizkarro

margo=penis
voseno=vajina
otero=rahim
ergugo=testis
oveḥo=yumurtalık
çemjo=prostat



Ölçülerde ön ek meselesi

Category : Dil bilgisi

malum nomuli dilinde ölçüleri biliyorsunuz ve nasıl işlediğini de. peki ölçülere ön ek gelirse ne olacak bunu hiç düşündük mü?. örneğin “lereni” ne demek? öğrenmek demek. peki öğrenci derken me diyorduk? 3 farklı söylenişi vardı. Lerenulo, malreno ve larino. lerenulo ve malreno ölçü sistemine tabii değildir lakin “larino” buz gibi de ölçü sistemine tabiidir. şimdi bir ön ek düşünelim. a- ön eki. ne yapar? olumsuz yapar bildiğimiz gibi. yani alrenulo ne demek? öğrenci olmayan demek hakeza amalreno kelimesi de öğrenci olmayan demek. peki ya larino? “alrino” mu olur? olursa ölçü bozulur. ne yapmak lazım peki?

nomuli özgün alfabesindeki gibi düşünmemiz lazım. yani L-R-N şeklinde göreceğiz kökü. yani “alreni” fiilini ki kendisi lereni’nin zıttıdır A-L-R-N olarak görmeliyiz. ve ölçü sistemi sesli harf değil sessiz harf üzerine çalışıyordu malum o zaman nasıl olur? Alarino olur. yani önce ölçüsüz bir ön ekli kelime bulup onun üzerine bina etmek gerekir.

Peki A-L-R-N olarak gördük iyi güzel. her kelime de ayrı bir kök peki o zaman a- değil de mu- ön eki olursa ne yapacağız? mu- sahiplik ön ekidir malum ve nomuli alfabesiyle düşünürsek M-L-R-N şeklinde düşünmemiz lazım. yani “larino” kelimesine “mu-” ekleyeceğiz ve “öğrenci sahibi” yapacağız. “Malirino” yapar mıyız? yapabiliriz yapmasına da anlam karmaşası olur çünkü zaten ma- ismi fail yapan bir ön ek. “larinhavo” kullanılabilir. daha kullanışlı olur.


Gül döktüm yollarına

Category : Çeviriler

NOMULI

de vidda selgore
egon amora
diçça tun manek guvore
tu ple vanora
fineze miaisa
kaide anzumia
amon, amegon miz findisa
remek armia
abhumia van abhumia
inave anengirumiahon
venia artige vel brakko
roso tohito vel haravva
venia takese nuiutina
venia şomez stelina
tuese kevçrassek ipdina
venia bravare kevina
absore min atua nuiutto
derro aitore
tetgeltarumore introhez ammo
pesanso extinore

TÜRKÇE

Gözlerinden okunuyor
Beni seviyorsun
Sözlerin seni ele veriyor
Sen de istiyorsun
Eninde sonunda benim olacaksin
Hadi naz yapma
Sevgiyi, aski bende bulacaksin
Yabana atma
Biktirma, usandirma
Yeter beni kizdirma
Gel artik kollarima
Gül döktüm yollarina
Gel gündüzle gece olalalim
Gel gökyüzünde yildiz olalim
Seninle mutlu yarinlara kosalim
Gel beraber mesut olalim
Geçmiyor ki sensiz geceler
Rüyalar yetmiyor
Isyan ediyor içimde sevgiler
Sabrim tükeniyor

eser: tarkan tevetoğlu


Ceddin deden

Category : Çeviriler

NOMULI

Ada adai soja padrai
iepe ehero türka muimo
Aremmen pehvahe temo
Guvimtes mundek çanto

Türka muimo, Türka muimo
Amegese amia muimon
Tedloria elmikon
Çehie gex etmena nedron

TÜRKÇE

Ceddin deden neslin baban
Hep kahraman Türk milleti
Orduları pek çok zaman
Vermiştiler dünya’ya şan

Türk milleti Türk milleti
Aşk ile sev milliyeti
Kahret vatan düşmanını
Çeksin o melun zilleti


Benim sadık yarim kara topraktır

Category : Çeviriler

NOMULI

goe durrek seknektito resito
go öno fedelto vidito vaut pragmo findito
ker ṭaura vano de turabo adeptito
mia ladiamiko nerturabi

şepo guvite agno guvite lakto guvite
manjo guvite nano guvite ato guvite
kazilese atvate skarse guvite
mia ladiamiko nerturabi

Dev adem co temek sojo jelebite
el mi ṭaurega fruto manjumite
ker take egon zalkilihez kütite
mia ladiamiko nerturabi

kernen skezito kazilese tazalese
visahon jertito tarnese manese
rekontrumite egon rosese
mia ladiamiko nerturabi

tormentumteme vel mi ridirte
cez lai jeleno kerjisio ple vidite
öna ero guvito quatra gardenego guvite
mia ladiamiko nerturabi

hevahek vidirous enhevahiro
turabek vidirous endueniro
turabeç mi sekatus gehez resiro
mia ladiamiko nerturabi

elda arus vani dev Allah
Adepti por aniri fare de turabo
Ganrozeso segvime dev ai ilaho
Mia ladiamiko nerturabi

Rəleso bahifiraus apera öno nogedo
Allah abedek nora van abedo vel Allah
ai ilaha sekra valitemo ven turabo
mia ladiamiko nerturabi

entegra nina goseron sekrumire turabo
heloçkremume tedsire vuneddon
Aperime brakon mia vioin tevdire
mia ladiamiko nerturabi

ker hu min estus tso sekrek vidato
mundek livire amrira öna fako
Tako venire ni veisel pukurek tibire
mia ladiamiko nerturabi

TÜRKÇE

Dost dost diye nicesine sarıldım
Benim sâdık yârim kara topraktır
Beyhude dolandım boşa yoruldum
Benim sâdık yârim kara topraktır

Nice güzellere bağlandım kaldım
Ne bir vefa gördüm ne fayda buldum
Her türlü isteğim topraktan aldım
Benim sâdık yârim kara topraktır

Koyun verdi kuzu verdi süt verdi
Yemek verdi ekmek verdi et verdi
Kazma ile döğmeyince kıt verdi
Benim sâdık yârim kara topraktır

Âdem’den bu deme neslim getirdi
Bana türlü türlü meyva yedirdi
Her gün beni tepesinde götürdü
Benim sâdık yârim kara topraktır

Karnın yardım kazmayınan belinen
Yüzün yırttım tırnağınan elinen
Yine beni karşıladı gülünen
Benim sâdık yârim kara topraktır

İşkence yaptıkça bana gülerdi
Bunda yalan yoktur herkes de gördü
Bir çekirdek verdim dört bostan verdi
Benim sadık yârim kara topraktır

Havaya bakarsam hava alırım
Toprağa bakarsam dua alırım
Topraktan ayrılsam nerde kalırım
Benim sâdık yârim kara topraktır

Dileğin varsa iste Allah’tan
Almak için uzak gitme topraktan
Cömertlik toprağa verilmiş Hak’tan
Benim sâdık yârim kara topraktır

Hakikat ararsan açık bir nokta
Allah kula yakın kul da Allah’a
Hakkın gizli hazinesi toprakta
Benim sâdık yârim kara topraktır

Bütün kusurumuzu toprak gizliyor
Merhem çalıp yaralarımı düzlüyor
Kolun açmış yollarımı gözlüyor
Benim sâdık yârim kara topraktır

Her kim ki olursa bu sırra mazhar
Dünyaya bırakır ölmez bir eser
Gün gelir Veysel’i bağrına basar
Benim sâdık yârim kara topraktır

şair: aşık veysel


Alp er tunga sagusu

Category : Çeviriler

çeviri metni 2019 yılına ait olduğundan mütevellit bazı nomuli harfleri yerine o zamanlarki muadilleri mevcuttur şiirde. Lakin okunuş aynı olduğundan anlamda değişim yoktur.

NOMULI

Alp er tunga ço morite?
Beata mundo ço resite?
Destino Revnegon ço adeptite?
Nunke qardo jertatire

Destino purzeno tevdite
Sekra trapo longmite
Sorro soron teşşite
Makgo genfe felhire

Virro loboide vuhites
Diçegeşe zalçolarron jertites
Uzlizita sonese lamentumites
Vido dummese setratire

Sorro höresson telfe venites
Voro tehon tekfite
Teha immo an visahho alevite
Tehek zivorono zöratimi

Temo entegrege kesratite
Debollo lazoo muggite
Artimo reasite
Munda soro tsoforme laire
Destina takko kuike besire
Hemforzon debolumire
En mundo hemmon asumire
Teho kegus ple besatires

Şera an menta abnizite
Onversa hörso, Navo usek adeptite
atpo an artima ato rotite
Gradek tançe kontinumatores
Munda venitalo tsoforme
Retro entegro ela beheno
Gex vene öna guko remus
Manatta teto sehralire

Köngülon neite
Septose ajo muajumite
Besita takkon sörçore
Nuiute take sörçatore

ESKİ TÜRKÇE

Alp Er Tunga öldi mü
İsiz ajun kaldı mu
Ödlek öçin aldı mu
Emdi yürek yırtılur

Ödlek yırag közetti
Ogrı tuzak uzattı
Begler begin azıttı
Kaçan kalı kurtulur

Ulşıp eren börleyü
Yırtıp yaka urlayu
Sıkrıp üni yurlayu
Sıgtap közi örtülür

Begler atun argurup
Kadgu anı turgurup
Mengzi yüzi sargarup
Körküm angar törtülür

Ödlek arıg kevredi
Yunçıg yavuz tavradı
Erdem yeme savradı
Ajun begi çertilür

Ödlek küni tavratur
Yalnguk küçün kevretür
Erdin ajun sevritür
Kaçan takı ertilür

Bilge bögü yançıdı
Ajun atı yençidi
Erdem eti tınçıdı
Kerge tegip sürtülür

Ögreyüki mundak ok
Munda adın tıldak ok
Atsa ajun ograp ok
Taglar başı kertilür

Könglüm için örtedi
Yitmiş yaşıg kartadı
Kiçmiş ödik irtedi
Tün kün keçip irtelür


yemek cümleleri

Category : Dil bilgisi

manjo=yemek
manja mezo=yemek masası
manjarumo=yemek odası
tepeko=tabak
suenko=kase
goşko=çatal
belmo=çatal
beçilo=bıçak
aŋito[angito]=acıktım / bergito=acıktım
bergo=açım
abergo=aç değilim/tokum
husito=doydum
apetitue=afiyet olsun
ço bergas?=aç mısınız?
ço vanire ja tepeko vahe?=bir tabak daha ister misin?
saldon ço loŋumeblira?=tuzu uzatır mısın?
şegaro ço ari?=şeker var mı?
ja tepeko vahe ço ari?=bir tabak daha var mı?


Geometrik şekiller

Category : Uncategorized

geometrik şekiller